plan miasta

 
Erewań

Stolica Armenii, Erewań położona jest w dolinie rzeki Razdan na wysokości pomiędzy 950 a 1200 metrów nad poziomem morza. Rzeka bierze swój początek w jeziorze sewan, 50 km od znanego z Biblii wzgórza Ararat. Majestatyczny szczyt i ciągnaca się dolina Araratu otoczaja Erewań.

Erewań jest jednym z najstarszych miast na świecie. Do niedawna istniało wiele teorii i legend na temat pochodzenia miasta. Wątpliwości rozwiało odkrycie w 1950 roku bazaltowej tablicy na wzgórzu Arin Berd. Archeologowie odczytali umieszczoną na niej inskrypcję, z której wynikało, że w tym miejscu w 782 roku przed naszą erą, król Urartu- Argisztis zbudował warownię "dla wzmocnienia potęgi kraju Biainos i trwogi ich sąsiadów"

Warownia została nazwana Erebuni. Etymologowie dowiedli, że dzisiejsza nazwa Erewań wywodzi się właśnie od nazwy prastarej warowni.

Zwiedzanie miasta powinniście zacząć od placu Republiki, centrum miasta i miejsca oficjalnych uroczystości, pochodów czy wieców.

 
 

- erewań
- plac republiki
- ul. szumaniana
- ul. abowiana
- al. masztoca

     

PLAC REPUBLIKI i ULICA SZUMANIANA

Zwiedzanie Erewania powinno się zacząć od samego serca miasta czyli placu Republiki, miejsca, w którym odbywają się jarmarki, oficjalne uroczystości, pochody i zgromadzenia.
Nad placem dominuje budynek Rady Ministrów.

Budowę gmachu rozpoczęto w 1929 roku i zakończono w 1941. Budynek stoi na planie nieregularnego pięciokąta, z jedną wewnętrzną stroną zaopatrzoną w kolumny i podcienie. Elegancka kolumnada nad łukami tworzy galerię wzdłuż frontowej fasady, która dzieli się na dwie okrągłe wieże, nad gmachem powiewa flaga narodowa Armenii. W budynku mieści się Ministerstwo Gospodarki, Ministerstwo Finansów, sala obrad parlamentu i siedziba Premiera.
Po zachodniej stronie placu, naprzeciwko siedziby rządu mieści się Ministerstwo Rolnictwa, Ministerstwo Energetyki i Paliw oraz Ministerstwo Przemysłu.

Budynek zaprojektował Samvel Sarafjan. Porównując oba budynki można odnieść wrażenie, że są bardzo podobne, podczas gdy jeden z nich jest artystycznym dziełem, natomiast drugi emanuje elegancką prostotą.
Pozostałe budynki na placu należą do hotelu Armenia.

Budynek telekomunikacji, w którym mieści się poczta, telegraf oraz centrala międzynarodowa.
Budynki na placu są bogato zdobione ornamentami. Rzeźba w kamieniu jest tradycją ormiańskiego rękodzieła. Zresztą wiele potocznych powiedzonek dotyczy właśnie kamienia: "Nie obrobiony kamień nie poleży długo odłogiem"; "Dobry kamień wart jest fortunę, nawet, jeśli jest z gliny"; "Nie każdy zasługuje na przyjaźń tak jak nie z każdego kamienia zbudujesz dom".
"Grające Fontanny" to jeszcze jedna atrakcja placu. Projektant Abraham Abrahamian połączył muzykę, wodę i kolor. Wieczorami przychodzą tutaj miejscowi i turyści by podziwiać wspaniałą grę tęczowych kolorów, odbijających się w strumieniach wody.

Naprzeciw fontanny znajduje się Muzeum Historii Armenii oraz Galeria Sztuki.
Od placu odchodzi deptak z fontannami, przy którym znajdują się połączone baseniki z wodą spływającą w kierunku centrum. 2,750 strumieni wody rozbryzguje się w tych basenikach. Liczba ta wzięła się od 2 750 rocznicy założenia Erewania, obchodzonej w 1968 roku.
Na początku deptaku znajduje się pomnik Stepana Shahumiana, bliskiego współpracownika Lenina i założyciela pierwszej grupy zwolenników Marksa.
Na końcu deptaku dojdziemy do ulicy Karmir-banaki i nieopodal znajduje się biegnąca równolegle, rwąca rzeka Razdan. Tuż zaraz widzimy most, Akhtanank, który łączy miasto z drogą do Eczmiadzyna, a także z dworcem autobusowym i lotniskiem.
Po lewej stronie rzeki, tuż obok mostu znajduje się duży budynek z bazaltowego kamienia. Z zewnątrz wygląda jak zamek. Zaprojektowany przez Rafaela Israeliana budynek, mieści siedzibę towarzystwa ubezpieczeniowego Ararat. Wytwórnia koniaku znajduje się na przeciwległym brzegu. Autorem projektu z dziewięcioma arkadami i długimi schodami przy wejściu jest Ovanes Markarian. Oba budynki razem z mostem stanowią architektoniczną całość.
Droga po drugiej stronie mostu wiedzie przez wysoką skarpę Razdanu. Mieszkańcy Erewania uwielbiają przychodzić tu na spacery.
Na lewym brzegu rzeki znajduje się dziecięcy park Chaczadura Abowiana, połączony z centrum miasta półkilometrowym tunelem. W parku czekają nas różne rozrywki oraz kolejka z 1938 roku. Z drugiej strony brzegu widać wielki stadion Razdan, mieszczący 75 000 widzów.
 

Ulica Abowiana

Ulica Abowiana zaczyna się przy placu Republiki. Na samym początku dostrzeżecie budynek oklejony afiszami. Jest to sala widowiskowa Lesser należąca do Towarzystwa Filharmonicznego, gdzie wieczorami odbywają się występy kwartetów smyczkowych oraz recitale fortepianowe.
Niewysoka zabudowa z pięknymi balkonami nadaje ulicy bardzo przytulny nastrój. W jednym z budynków, w którym w 1928 roku gościł rosyjski pisarz Maksym Gorki wbudowano pamiątkową tablicę na jego cześć. Dzisiaj mieści się tu Muzeum Geologiczne.
Po drugiej stronie ulicy, w barokowej kamienicy z czarnego kamienia mieści się Ormiańskie Towarzystwo Przyjaźni i Związków Kulturalnych z Zagranicą.
W starszej części ulicy można spotkać kilka stosunkowo nowych budynków: sklep Świat Dziecka, Hotel Erewań i kino Moskwa.

Naprzeciw muzeum stoi Rosyjski Teatr Dramatyczny. Obok znajduje się Państwowy Komitet Kultury Fizycznej i Sportu. Na rogu ulicy Abowiana i Sajat Nowa można odwiedzić Galerię Rysunków Dziecięcych. Po przeciwnej stronie mieszczą się: Instytut Ekonomii oraz Instytut Filologii. Parę metrów z tyłu stoi kaplica z XIII wieku, po prawej szesnastopiętrowy hotel Ani.
Trochę dalej, gdzie ulica Abowiana krzyżuje się z Okrągłym bulwarem, dochodzimy do dużego placu po lewej, na którym stoi pomnik jednego z klasyków ormiańskiej poezji - Awetika Isaakiana (1875-1957).

Idąc w głąb placu zobaczymy oryginalną rzeźbę z białego marmuru przedstawiającą dłonie. Jest to dar włoskiego, siostrzanego miasta Carrara.
Nie mniej interesująca jest druga część Okrągłego bulwaru. Na prawo od ulicy Abowian znajduje się Dom Muzyki Kameralnej, gdzie odbywają się koncerty organowe i recitale. Budynek w swojej formie wyróżnia się oryginalnym połączeniem tradycji i współczesności.


Przy bulwarze znajdują się również budynki Erewańskiego Uniwersytetu, założonego 17 grudnia 1920 roku. Obecnie Uniwersytet ma 14 wydziałów. Kompleks zaprojektował architekt Edmund Tigranian.


W miejscu gdzie ulica Knujants przecina bulwar stoi pomnik Wardana Mamikoniana, narodowego bohatera w walce z Persją. Rzeźbę zaprojektował w 1975 roku Edward Koczar.

Po prawej od pomnika biegnie ulica, przy której znajdują się fontanny. Tutaj w soboty i niedziele można spotkać różnych artystów sprzedających swoje wyroby. Jarmark ten nazwano Wernisaż, jeśli chcecie zakupić pamiątki z Armenii, to warto odwiedzić to miejsce. Można tu znaleźć wiele obrazów, pamiątki z drewna i kamienia, dywany, książki i inne bardziej lub mniej użyteczne rzeczy. Tutaj również można dostać tak zwane wyroby Chaczkar, czyli pamiątki rzeźbione w drewnie i kamieniu, a także wspaniałe, kamienne modele ormiańskich kościołów. Ceny są trochę wygórowane, ale pamiętajmy, że jest to typowy, wschodni jarmark, gdzie targowanie się jest w dobrym tonie. Wszystko to czyni to miejsce jednym z bardziej wyjątkowych w Erewaniu.  
 

Aleja Masztoca

Następny spacer prowadzi nas do alei Masztoca (byłej alei Lenina), przy której znajdziecie Madenataran - instytut starożytnych manuskryptów. Projektantem budynku wzniesionego w 1957 roku był Mark Grigorian. Każdy, kto odwiedza Erewań musi koniecznie tu zajrzeć.
Na skrzyżowaniu alei Tumaniana i Masztoca znajduje się budynek opery nazwany imieniem kompozytora Aleksandra Spendariana. Jeden z najpiękniejszych architektonicznie obiektów w Erewaniu został zaprojektowany przez Aleksandra Tamajana w 1937 roku. Wyglądem nawiązuje do katedry w Zwartnoc. W budynku mieści się opera na 1260 miejsc i sala koncertowa dla 1400 osób. Za projekt budynku Tamajan otrzymał złoty medal na międzynarodowych targach w Paryżu w 1937 roku.
Tuż obok budynku znajdziemy pomniki dwóch ormiańskich osobistości kultury: pisarza Ovanesa Tumaniana (1886-1923) oraz kompozytora Aleksandra Spendiariana, którego grób odnajdziemy w cieniu drzew.
W pobliżu opery mieści się konserwatorium i sala koncertowa imienia Arama Chaczaturiana.
Przecznicę dalej, gdzie krzyżują się ulice Sajat Nowa i Masztoca znajduje się plac Sajat Nowa, przy którym stoi pomnik Chaczaturiana wystawiony w 1963 na cześć 250 urodzin kompozytora. W otaczających go kwietnikach zasadzono jego ulubione róże.
Pomnik Martirosa Sarjana odsłonięto przy alei Masztoca w 1986 roku. Spacer ulicą Sarjana doprowadzi cię do jego domu, w którym obecnie mieści się muzeum. W nowej części dołączonej do małej pracowni znajduje się galeria z jego rysunkami.
W miejscu gdzie przecinają się ulice Moskowian i Masztoca stoi postument architekta Aleksndra Tamanjana. Z tyłu pomnika na wzgórzu dostrzeżemy Park Zwycięstwa, do którego prowadzi kompleks Kaskada z małymi sklepami, kafejkami i ruchomymi schodami.
Stąd niedaleko już do Muzeum Sztuki Współczesnej.

 

 
 
 
 
 
 
 
 
     

armenia.of.pl © 2001 - 2005
webmaster